CXMT là ai, mà giờ cả ngành chip nhớ toàn cầu phải nói về họ?
14/01/2026 21:42
CXMT là ai, mà giờ cả ngành chip nhớ toàn cầu phải nói về họ?
Nhà vô địch quốc gia của Trung Quốc trong lĩnh vực sản xuất chip bộ nhớ đang chuẩn bị cho một đợt phát hành cổ phiếu trị giá 4 tỷ USD, sau khi đạt được những tiến bộ kỹ thuật đáng kể, làm đảo lộn ngành công nghiệp vốn do các công ty Hàn Quốc và Mỹ thống trị.
Đợt chào bán cổ phiếu của ChangXin Memory Technologies (CXMT) là một trong những đợt lớn nhất của một nhà sản xuất chip bán dẫn trong thế kỷ XXI, và thường sẽ là tin tốt cho các công ty công nghệ đang khan hiếm chip bộ nhớ trong bối cảnh bùng nổ trí tuệ nhân tạo. Các trung tâm dữ liệu AI đã chiếm dụng phần lớn năng lực chip, vốn lẽ ra dành cho các nhà sản xuất máy tính, máy console chơi game và smartphone, từ đó đẩy giá lên đối với người tiêu dùng Mỹ.
Tuy nhiên, mặc dù CXMT có ý định tăng cường sản xuất và bày tỏ mong muốn mở rộng hoạt động kinh doanh quốc tế, nhưng những rào cản địa chính trị vẫn rất lớn. Các thế hệ chính quyền Washington vài năm gần đây đã liên tục có động thái thắt chặt các hạn chế và cấm vận đối với các nhà sản xuất chip của Trung Quốc.
Mới nhất, các công tố viên ở Hàn Quốc, quê hương của hai cái tên dẫn đầu về chip bộ nhớ như Samsung Electronics và SK Hynix, cáo buộc rằng một phần sự trỗi dậy của CXMT đến từ việc đánh cắp bí mật thương mại, cụ thể là quy trình sản xuất DRAM tiên tiến, thứ mà phía Hàn Quốc cáo buộc CXMT có được từ các nhân viên Samsung trước đây.
Đợt chào bán cổ phiếu của ChangXin Memory Technologies (CXMT) là một trong những đợt lớn nhất của một nhà sản xuất chip bán dẫn trong thế kỷ XXI, và thường sẽ là tin tốt cho các công ty công nghệ đang khan hiếm chip bộ nhớ trong bối cảnh bùng nổ trí tuệ nhân tạo. Các trung tâm dữ liệu AI đã chiếm dụng phần lớn năng lực chip, vốn lẽ ra dành cho các nhà sản xuất máy tính, máy console chơi game và smartphone, từ đó đẩy giá lên đối với người tiêu dùng Mỹ.
Tuy nhiên, mặc dù CXMT có ý định tăng cường sản xuất và bày tỏ mong muốn mở rộng hoạt động kinh doanh quốc tế, nhưng những rào cản địa chính trị vẫn rất lớn. Các thế hệ chính quyền Washington vài năm gần đây đã liên tục có động thái thắt chặt các hạn chế và cấm vận đối với các nhà sản xuất chip của Trung Quốc.
Mới nhất, các công tố viên ở Hàn Quốc, quê hương của hai cái tên dẫn đầu về chip bộ nhớ như Samsung Electronics và SK Hynix, cáo buộc rằng một phần sự trỗi dậy của CXMT đến từ việc đánh cắp bí mật thương mại, cụ thể là quy trình sản xuất DRAM tiên tiến, thứ mà phía Hàn Quốc cáo buộc CXMT có được từ các nhân viên Samsung trước đây.
Chip bộ nhớ giống như những đường ống dẫn nhiên liệu nuôi dưỡng động cơ của máy tính. Khi các động cơ AI do Nvidia của Mỹ và các công ty khác trở nên mạnh mẽ hơn, chúng cần nhiều bộ nhớ hơn, cả loại DRAM truyền thống lẫn một loại cao cấp hơn, được gọi là HBM.
Một máy chủ AI hiện sử dụng nhiều chip DRAM hơn, và giá của DRAM thông thường dự kiến sẽ tăng hơn 50% trong quý I này so với quý trước đó, theo công ty nghiên cứu TrendForce.
Cho đến một thời gian rất ngắn trở lại đây, thị trường DRAM toàn cầu bị thống trị bởi ba công ty: Samsung, SK Hynix và Micron Technology của Mỹ. Những nhà sản xuất này đã chuyển trọng tâm sang chip bộ nhớ AI có lợi nhuận cao hơn, và Micron đang rút khỏi một số phần của thị trường tiêu dùng.
Điều này mở ra cơ hội cho CXMT. Công ty được thành lập cách đây khoảng một thập kỷ sau khi nỗ lực mua lại Micron của một công ty do nhà nước Trung Quốc hỗ trợ thất bại. Chính quyền địa phương thành phố Hợp Phỉ, miền Đông Trung Quốc, đã quyết định tạo ra một nhà sản xuất DRAM riêng.
Công ty, hiện do kỹ sư chip được đào tạo tại Mỹ, ông Zhu Yiming lãnh đạo, đã nhận được sự hỗ trợ từ một quỹ công nghệ quốc gia và danh sách những người có ảnh hưởng trong ngành công nghệ Trung Quốc, bao gồm Alibaba và Xiaomi.
CXMT thông báo vào cuối tháng 12/2025, rằng họ đã nộp kế hoạch niêm yết trên sàn giao dịch chứng khoán của Thượng Hải, với mục tiêu thu hút số tiền tương đương 4 tỷ USD. Các khoản bơm vốn gần đây đã định giá công ty ở mức hơn 20 tỷ USD, theo các nhà phân tích.
CXMT là một trong những ngôi sao trong danh sách các công ty bán dẫn Trung Quốc, một trong số những cái tên mà Bắc Kinh hy vọng sẽ nâng cao khả năng tự cung tự cấp của đất nước trong cuộc chiến thương mại với Mỹ. Từ chuyên gia gia công bán dẫn SMIC đến nhà sản xuất thiết bị AMEC, Bắc Kinh đang thúc đẩy ngành công nghiệp phát triển các giải pháp thay thế tại địa phương cho mọi thứ do Mỹ và các đồng minh sản xuất.
Tài liệu của CXMT cho thấy, công ty đã nhanh chóng tiến từ giai đoạn thử nghiệm đến sản xuất hàng loạt chỉ trong vài năm. Doanh thu gần như tăng gấp ba lần trong hai năm, đạt hơn 3 tỷ USD vào năm 2024. Các nhà phân tích nói rằng quy trình công nghệ của công ty đã tiến gần đến các nhà lãnh đạo ngành một hoặc hai thế hệ, và thị phần DRAM toàn cầu của công ty đã tăng lên khoảng 5% theo doanh thu.
Sự tiến bộ này diễn ra bất chấp những hạn chế của Mỹ đối với khả năng tiếp cận thiết bị sản xuất chip tiên tiến của Trung Quốc. "Sự tiến bộ mà CXMT đã đạt được khi phải đối mặt với các biện pháp kiểm soát của Mỹ đối với chip nhớ đã gây ngạc nhiên cho toàn ngành," Paul Triolo, trưởng nhóm chính sách công nghệ tại công ty tư vấn DGA-Albright Stonebridge Group, nhận xét.
Triolo nói rằng những lo ngại của phía Mỹ sẽ gia tăng nếu CXMT có thể cung cấp chip HBM cho Huawei, cái tên được đặt chính quyền Bắc Kinh đặt niềm tin, rằng họ sẽ tạo ra được những lựa chọn chip xử lý AI thay thế cho Nvidia.
Theo tổ chức DSET, CXMT đã xây dựng nền tảng của mình trên "đống đổ nát" của những cái tên đã dừng cuộc chơi, khi họ mua lại bằng sáng chế từ nhà sản xuất chip Đức bị phá sản Qimonda, và tuyển dụng nhân tài từ các tập đoàn bán dẫn tại đảo Đài Loan.
Vào tháng 12 vừa rồi, các công tố viên Hàn Quốc cho biết họ đã buộc tội 10 người, bao gồm một cựu giám đốc điều hành của Samsung và nhân viên, về việc chuyển bí mật kinh doanh cho CXMT, bao gồm cả công nghệ để giúp CXMT sản xuất hàng loạt chip DRAM tiên tiến.
Các bị cáo bị cáo buộc đã làm việc có hệ thống để tránh bị phát hiện, gia nhập CXMT thông qua các công ty con, thay đổi văn phòng và ngụy trang chuyến đi đến Trung Quốc bằng cách đi qua các địa điểm khác. Họ trao đổi một cảnh báo được mã hóa bằng bốn biểu tượng cảm xúc trái tim để cảnh báo lẫn nhau trong trường hợp Hàn Quốc cố gắng ngăn chặn việc đi lại hoặc bắt giữ họ, công tố viên cho biết.
Các công tố viên nói rằng vụ rò rỉ bí mật thương mại đã gây ra hàng tỷ USD thiệt hại cho Samsung và nền kinh tế của Hàn Quốc, vốn được ngành bán dẫn thúc đẩy một phần lớn.
Năm 2022, Apple đã từ bỏ kế hoạch sử dụng chip bộ nhớ flash NAND từ Yangtze Memory Technologies của Trung Quốc, sau khi có sự phản đối từ quốc hội Mỹ. Một năm sau đó, một số thành viên Quốc hội kêu gọi Bộ Thương mại Mỹ xem xét việc thêm CXMT vào danh sách đen, kiểm soát xuất khẩu của bộ, với lý do lo ngại về trộm cắp tài sản trí tuệ và vai trò của công ty trong chiến lược công nghiệp hóa của Trung Quốc.
Gregory Allen, cố vấn cao cấp tại Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế ở Washington, cho biết việc theo đuổi nghiên cứu sản xuất HBM của CXMT để phục vụ điện toán AI đặc biệt đáng lo ngại. Các biện pháp kiểm soát xuất khẩu của Hoa Kỳ đã chặn Huawei khỏi việc mua chip HBM trong những năm gần đây, và có một công ty như CXMT lấp đầy khoảng trống đó sẽ vô cùng có giá trị đối với Bắc Kinh, ông nói.
"Sự trỗi dậy của CXMT đồng nghĩa với sự trỗi dậy của ngành sản xuất chip AI nội địa của Trung Quốc," Allen nói.
Zhu Yiming, giám đốc điều hành của CXMT, đã từng theo học tại Đại học Thanh Hoa danh tiếng của Trung Quốc, và sau đó là tại Stony Brook University ở New York. Ông từng làm việc ở Thung lũng Silicon. Trước đây anh này là người sáng lập một nhà sản xuất chip bộ nhớ chuyên dụng của Trung Quốc. Zhu đã nói với tạp chí Tsinghua hơn một thập kỷ trước: "Bất kỳ ai dẫn đầu trong công nghệ bộ nhớ sẽ có thể thống trị toàn bộ ngành công nghiệp mạch tích hợp."
Tin xem thêm
nội dung mới
